Πωλ Σεζάν
Η τέχνη του Σεζάν εξακολουθούσε να θεωρείται ιδιαίτερα αμφιλεγόμενη όταν η Εθνική Πινακοθήκη του Βερολίνου απέκτησε αυτόν τον πίνακα. Μόλις δύο χρόνια νωρίτερα, το Γαλλικό κράτος είχε αποδεχθεί δύο έργα του ως μέρος της δωρεάς Καϊγμποτ, αλλά είχε απορρίψει άλλα τρία.
Για μεγάλο διάστημα, ο Σεζάν μετακινούνταν ανάμεσα στη γενέτειρά του, την Αιξ-αν-Προβάνς, και το Παρίσι, ενώ κατά καιρούς διέμενε και σε διάφορες πόλεις του Ιλ-ντε-Φρανς. Ο Καμίγ Πισαρό ζούσε στο Ποντουάζ, βορειοδυτικά του Παρισιού. Ο Σεζάν τον επισκέφθηκε εκεί πολλές φορές, από την πρώτη τους συνάντηση το 1872 έως την τελευταία, από τον Μάιο έως τον Οκτώβριο του 1881, και η συνεργασία τους τον ενθάρρυνε να στραφεί προς τις φωτεινές, ιμπρεσιονιστικές χρωματικές αποχρώσεις. «Ίσως όλοι μας να ξεκινάμε από τον Πισαρό», δήλωσε αργότερα. Ο μεγαλύτερος σε ηλικία ζωγράφος τον οδήγησε επίσης σε εκείνη τη διαύγεια και τη γαλήνη που διαπνέουν τον πίνακα με τον μύλο παρά την εξαιρετική ακρίβεια με την οποία αποδίδεται το θέμα. Αυτό γίνεται εμφανές από παλαιές φωτογραφίες που απεικονίζουν τον Μύλο ντεζ Ετανέ στην οδό Ντε Πον, έναν από τους πολλούς μύλους της περιοχής, οι οποίοι όφειλαν την ύπαρξή τους στο εμπόριο σιτηρών. Τα επίπεδα λευκά σπίτια στο βάθος προσδίδουν ένα λιτό χαρακτήρα. Ταυτόχρονα, μια γεωμετρική τάξη οργανώνει ολόκληρη την επιφάνεια του έργου, ενώ η σύνθεση διέπεται από αυστηρές οριζόντιες και κάθετες γραμμές που τέμνονται μεταξύ τους.
Παρά τις διακοπές τους, αυτές οι γραμμές φαίνεται εκ πρώτης όψεως να εκτείνονται παράλληλα σε ολόκληρη την επιφάνεια του πίνακα. Ωστόσο, μια προσεκτικότερη παρατήρηση αποκαλύπτει ότι στο κάτω μισό του έργου, σε πρώτο πλάνο, αποκλίνουν σταδιακά και μετατρέπονται σε διαγώνιες. Η χρωματική κλίμακα εκτείνεται από αποχρώσεις του πράσινου έως αέρινους τόνους του γαλάζιου και της ώχρας. Επειδή κάθε πινελιά λειτουργεί αυτόνομα, είτε είναι σύντομη και ευθύγραμμη είτε καμπύλη ή ακόμη και ελικοειδής, το χρώμα δεν καλύπτει πλήρως το υπόστρωμα του πίνακα, ενσωματώνοντας έτσι το χλωμό και άυλο χαρακτήρα του.
Παρουσιάζουμε αυτό το αριστούργημα χάρη στην Παλαιά Εθνική Πινακοθήκη του Βερολίνου, όπου εκτίθεται έως τις 27 Σεπτεμβρίου 2026 στο πλαίσιο της έκθεσης Ο Κασσίρερ και η καθιέρωση του Ιμπρεσιονισμού. Ο Πάουλ Κασσίρερ υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους εμπόρους τέχνης της εποχής του. Αν βρεθείτε στο Βερολίνο, μην παραλείψετε να επισκεφθείτε την έκθεση.
Υ.Γ. 1. Ας γνωρίσουμε καλύτερα τον Πολ Σεζάν μέσα από 10 πίνακές του!
Υ.Γ. 2. Τα ημερολόγιά μας για το 2027 είναι πλέον διαθέσιμα σε προπώληση με έκπτωση 15% για περιορισμένο αριθμό αντιτύπων. Μην αργήσετε να αποκτήσετε το δικό σας! :)