Pinturicchio
Ten fresk był jednym z ośmiu (i trzech zachowanych do naszych czasów) zdobiących pałac Pandolfo Petrucciego, władcy Sieny. Petrucci zlecił ich wykonanie z okazji zaślubin jego syna z siostrzenicą papieża Piusa III.
Ta scena ilustruje fragment z „Odysei” Homera. Widać tu siedzącą przy krosnach Penelopę, wiernie czekającą na powrót Odyseusza, podczas gdy zebrani wokół zalotnicy domagają się jej uwagi. Penelopa przysięgała, że nie wyjdzie ponownie za mąż, dopóki nie skończy tkać całunu pierwszego męża, jednak każdej nocy potajemnie pruła tkaninę. Centralna postać tej kompozycji (prawdopodobnie jej syn Telemach) unosi palec, jakby zwracał się do królowej Itaki, otoczony przez zalotników w bogatych, kolorowych szatach, spośród których część nosi modnie ufryzowane włosy lub pozuje z sokołem.
Jeden z mężczyzn, niosący tobołek podróżnego, mocno się wyróżnia, a jego czerwone i niebieskie szaty nawiązują do łuku i strzał nad głową Penelopy. Jest to prawdopodobnie zapowiedź powrotu Odyseusza, który po pojawieniu się w przebraniu żebraka, chwycił swój łuk i zabił zalotników.
W tle widać dalsze fragmenty historii. Statek Odyseusza ozdobiony herbem Petruccich, syreny wabiące żeglarzy ku zagładzie, podczas gdy Odyseusz słucha ich śpiewu bezpiecznie przywiązany do masztu, nadmorska siedziba Kirke otoczona przez świnie (namalowane jako lokalna rasa Cinta Senese), które w rzeczywistości były zaklętymi towarzyszami Odyseusza.
Temat pasował do okoliczności zaślubin - Penelopa stanowiła ideał wierności, zaś sam Pandolfo mógł czuć szczególny związek z tą historią. Podobnie jak Odyseusz zaznał wygnania, kiedy w pod koniec XV wieku został skazany na banicję ze Sieny.
P.S. Oto więcej „Odysei” w sztuce!
P.P.S. Nasz zestaw 50 pocztówek Renesans włoski to idealna podróż po Włoszech epoki odrodzenia. Nie możecie tego przegapić! :)