کفش

ون گوگ در دوران اقامتش در پاریس چندین اثر طبیعت بی‌جان از کفش‌ و چکمه‌ نقاشی کرد اما پس از ترک این شهر به‌ندرت دوباره به این سوژه بازگشت. این نقاشی که در سال ۱۸۸۸ م. در آرل خلق شد، استثنایی قابل‌توجه است. با این حال، کفش‌ها در اینجا دیگر اشیایی جداافتاده نیستند: ون گوگ آن‌ها را روی کفِ کاشی‌کاری‌شده‌ی قرمز و متمایز خانه‌ی زرد قرار داده و به این ترتیب، فضایی قابل‌شناسایی به ترکیب‌بندی بخشیده است.

ون گوگ در فوریه‌ی ۱۸۸۸ م. از پاریس به آرل در جنوب فرانسه نقل مکان کرد، به این امید که نور درخشان پرووانس و رنگ‌های پرشور چشم‌انداز آن به او کمک کنند مسیر تازه‌ای در نقاشی خود پیدا کند. ماه‌های پس از آن از پربارترین دوره‌های فعالیت هنری او بودند. او باغ‌های پرشکوفه، مزارع گندم، کافه‌ها، چهره‌نگاره‌ها و برخی از مشهورترین مناظر آرل را نقاشی کرد و به تجربه با رنگ‌هایی هرچه زنده‌تر و فرم‌هایی ساده‌شده و بیانگر پرداخت.

او در ماه مه، بخشی از ساختمان کوچکی در میدان لامارتین را اجاره کرد که به‌دلیل نمای بیرونیِ رنگ‌شده و درخشانش به خانه‌ی زرد معروف شد. ون گوگ می‌خواست این مکان چیزی فراتر از خانه و کارگاه هنری‌اش باشد. او رویای ایجاد اجتماعی از هنرمندان را در سر داشت؛ چیزی که خود آن را «کارگاه هنری جنوب» می‌نامید. مکانی که نقاشان بتوانند در کنار یکدیگر زندگی و کار کنند. او در انتظار ورود پل گوگن در اواخر همان سال، اتاق‌های خانه را با نقاشی‌های خودش، از جمله «آفتابگردان‌ها»ی مشهور، تزئین کرد. او در نامه‌ای به برادرش تئو نوشت: «من هم مانند هر کس دیگری به روابط دوستانه، محبت یا همراهی مبتنی بر اعتماد نیاز دارم... آن‌قدر که نمی‌توانم بدون آن‌ها زندگی کنم، بی‌آن‌که حس پوچی داشته باشم و جای خالی‌شان را دریابم...»

بنابراین، کفش‌های این نقاشی به مقطع مهمی از زندگی ون گوگ تعلق دارند؛ زمانی که خانه‌ی زرد نمادی از امیدهای بزرگ او برای استقلال هنری و همکاری با دیگر هنرمندان بود. صاحب این کفش‌ها نیز شاید اهمیت داشته باشد. این کفش‌های فرسوده به‌عنوان «طبیعت بی‌جانی از کفش‌های کهنه‌ی دهقانان» توصیف شده‌اند و گفته شده که شاید متعلق به پاسیانس اسکالیه، کارگر سالخورده‌ی مزرعه‌ای در پرووانس، بوده باشند؛ مردی که ون گوگ تقریباً در همان زمان، در اواخر تابستان ۱۸۸۸ م.، چهره‌نگاره‌اش را نقاشی کرد.

پ.ن. دوستی این دو هنرمند به‌اندازه‌ی هنرشان رنگارنگ بود. درباره‌ی رابطه‌ی ون گوگ و گوگن و روزهایی که با یکدیگر در خانه‌ی زرد گذراندند بیشتر بخوانید.