خوان د پارخا

آیا می‌دانستید ماه نوامبر را با نام «موامبر» هم می‌شناسند؟ موامبر جنبشی بین‌المللی است که مردان را تشویق می‌کند در طول ماه نوامبر سبیل بگذارند تا زمینه‌ای برای گفت‌وگو و افزایش آگاهی درباره‌ی سلامت مردان، به‌ویژه سرطان پروستات و بیضه، سلامت روان و پیشگیری از خودکشی فراهم شود. پس امروز فرصت مناسبی به نظر می‌رسد تا به یکی از باشکوه‌ترین سبیل‌های تاریخ هنر نگاهی بیندازیم؛ سبیل خوان دِ پارخا که دیه‌گو ولاسکس چهره‌نگاره‌ی او را به تصویر کشیده است.

ولاسکس بین سال‌های ۱۶۴۹ تا ۱۶۵۱ م. به ایتالیا سفر کرد و پارخا نیز او را همراهی می‌کرد. پارخا مردی آفریقایی‌تبار بود که در جنوب اسپانیا به دنیا آمده و دست‌کم دو دهه در خانه و کارگاه این هنرمند در بردگی به سر برده بود. ولاسکس این چهره‌نگاره‌ی چشمگیر را در رم نقاشی کرد و حضور پارخا را با مهارتی خارق‌العاده به تصویر کشید؛ با پوششی آراسته، حالتی مطمئن و نگاهی مستقیم به ما از فراز سبیل باشکوهش. به گفته‌ی یکی از زندگی‌نامه‌نویسان اولیه‌ی ولاسکس، شباهت چهره‌نگاره به پارخا چنان باورپذیر بود که وقتی نقاشی را در کنار خود او به نمایش گذاشتند، تماشاگران از اینکه ولاسکس توانسته بود تا این اندازه زنده و واقعی او را به تصویر بکشد، شگفت‌زده شدند. داستان این نقاشی با توجه به اتفاقی که پس از آن رخ داد، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. تنها چند ماه بعد، ولاسکس اسنادی را امضا کرد که بر اساس آن‌ها آزادی پارخا اعطا می‌شد؛ آزادی‌ای که در سال ۱۶۵۴ م. رسمیت یافت. پارخا پس از آن توانست جایگاه خود را به‌عنوان نقّاشی مستقل در مادرید تثبیت کند.

پ.ن. شاید سبیلی باشکوه فقط تا پایان موامبر دوام بیاورد اما برنامه‌های خوب باید در تمام طول سال همراهتان باشند. با دفتر برنامه‌ریزی هفتگی دیلی‌آرت ۲۰۲۷ به برنامه‌هایتان نظم بدهید؛ برنامه‌ریزی که البته در تمام مسیر با آثار هنری فراوان همراه است.

پ.ن۲. کنجکاوید آثار بیشتری از ولاسکس کشف کنید؟ با ۱۰ نقاشی از برجسته‌ترین آثار او آشنا شوید.