Deze kosmogonische voorstelling laat een fascinatie voor de elementen zien en vooral voor het vuur. Misschien kijken we naar een vulkaanuitbarsting. Het is een voorbeeld van de kunst van Erna Rosenstein uit de jaren tachtig. De ascetische compositie is gemaakt met gebogen lijnen tegen een achtergrond van een trillende textuur die doet denken aan gloeiende lava.
Wars van alle canons en conventies legde Rosenstein haar emoties en associaties in haar schilderijen en gebruikte ze die als een verslag van haar creatieve proces. Dat laatste was voor haar belangrijker dan het eindresultaat. Ze stelde vragen bij het nut van al die onderscheidingen die kunstcritici maken: figuratief versus abstract, tekening versus schilderij, of object versus actie. Ze vond het pretentieus dat kunstenaars ernaar streefden hun eigen persoonlijke stijl te ontwikkelen. Voor haar was het belangrijker dat een kunstenaar authentiek was in zijn of haar expressie. Kunstcritici benadrukten haar gevoel voor kleur. Het hier beschreven schilderij combineert blauw met rood en oranje. Vaak wordt het surrealisme samen met haar werk genoemd. Het komt niet alleen tot uiting in de aard van haar schilderijen, maar ook in haar benadering. Tadeusz Kantor, die in 1967 Rosensteins solotentoonstelling in Zachęta ontwierp, begreep dit heel goed. Naast haar olieverfschilderijen had hij een kast uit haar kamer geplaatst als een assemblage-werk, samen met enkele miniaturen en voorwerpen van kunstglas.
Rosenstein was ook dichter. Dat vind je terug in de titels van haar werken. Op de achterkant van het frame staat een inscriptie, mogelijk in het handschrift van de kunstenaar: “Het begin van vuur en water”. Het is niet duidelijk wanneer de titel is veranderd in de huidige Fontein van vuur en stilte. Een belangrijk element op haar doeken is de decoratieve signatuur, die doet denken aan een art nouveau-versiering. In dit schilderij is deze hoger geplaatst en nog decoratiever. In haar vroegere werken was deze minder uitgewerkt, terwijl de vormen in de schilderijen wilder waren. De kunstenaar beschouwde haar schilderijen nooit als volledig afgewerkt en zag de compositie nooit als beperkt tot het doek alleen. Dit komt hier tot uiting in de lijst, die op dezelfde manier is geschilderd als de achtergrond van de compositie.
We presenteren het werk van vandaag dankzij de Zacheta–Nationale Kunstgalerij in Warschau.
PS Mis onze collectie van 50 ansichtkaarten gemaakt door geweldige vrouwelijke kunstenaars niet!
PPS Ben je een fan van vrouwelijke surrealisten? Dan hebben we iets speciaals voor je! Daag je kennis uit in onze QUIZ: De vrouwen van het surrealisme!
Erna Rosenstein